Między poświęceniem a intronizacją – A Question of Consecration and Enthronisation

Ks. Lucjan Skolik

Oslo – Kielce

Między poświęceniem a intronizacją.

O pewnej zmianie w rozumieniu treści i celu kultu Serca Jezusowego.

 


Wersja angielska dostępna poniżej / English version available below


 

 

 

Trochę historii

Kultu Najświętszego Serca Pana Jezusa w Kościele katolickim nie trzeba szerzej przedstawiać. Jego początki sięgają nabożeństwa do Ran świętych i Męki Pańskiej.[1] Od XVII wieku rozwija się on systematycznie za sprawą objawień otrzymanych przez św. Małgorzatę Marię Alacoque. Promocja kultu dokonuje się przy poparciu kolejnych papieży, poczynając od współczesnego Świętej, papieża Innocentego XI i jest niezwykle ważna dla jego dynamicznego i harmonijnego wzrostu.

Jedną z form tego kultu jest akt poświęcenia rodzaju ludzkiego Sercu Pana Jezusa, którego 11 czerwca 1899 r. dokonał papież Leon XIII. Nieco wcześniej, w swojej encyklice Annum sacrum z 25 maja tego samego roku, uzasadnił potrzebę poświęcenia ludzkości Najświętszemu Sercu Pana Jezusa w ujmujący sposób wplatając w nie osobisty wątek wdzięczności Jezusowemu Sercu za odzyskanie zdrowia.

Poświęcenie rodzaju ludzkiego Sercu Pana Jezusa, zapowiedziane w encyklice wraz z dołączoną do niej formułą aktu poświęcenia, ma być odpowiedzią na liczne postulaty, jakie w tej sprawie napływały już 25 lat wcześniej na ręce papieża Piusa IX. Motywem poświęcenia, w świetle encykliki, jest potrzeba odwzajemnienia przez wiernych miłości Boga do stworzenia, zwłaszcza do człowieka. Innym powodem poświęcenia jest wzmocnienie pośród wierzących świadomości, że całe stworzenie przynależy do Chrystusa, który jako Syn Boży dzieli wszystko z Ojcem – Panem i Władcą stworzenia,[2] a jako Zbawiciel za cenę Swojej Krwi „nabył” panowanie nad stworzeniem.[3]

 

 

Oddanie się Sercu Pana Jezusa

Idea poświęcenia, oddania się Sercu Pana Jezusa, które jest czytelnym i jednoznacznym symbolem wyrażającym całą miłość Bożą,[4] ma zatem od samego początku ścisły związek z uznaniem panowania, królowania Bożego nad stworzeniem. Panowanie to jest jednak sprawowane przez Jezusa Chrystusa Syna Bożego na sposób prawdziwie Boski, zgoła odmienny od ludzkiego.[5]

Ów akt poświęcenia rodzaju ludzkiego Sercu Pana Jezusa, którego dokonał Leon XIII, polecił odnawiać co roku papież Pius XI w encyklice Quas primas z 1925 r., zaś w encyklice Miserentissimus Redemptor z 1928 r. zwrócił uwagę wiernych na obowiązek zadośćuczynienia Boskiemu Sercu za grzechy. W encyklice Haurietis aquas z 1956 r. papież Pius XII obszernie przedstawił teologiczne podstawy kultu Serca Jezusowego, przypominając naukę swoich poprzedników na ten temat.

W naszych czasach, w stulecie encykliki Leona XIII, papież Jan Paweł II wystosował list do przewodniczącego Konferencji Episkopatu Francji Pielęgnujcie kult Najświętszego Serca Pana Jezusa [6] oraz orędzie do całego Kościoła Bóg objawia swą miłość w Sercu Jezusa. [7]

 

Wszystkie te dokumenty jednoznacznie potwierdzają, jak ważną rolę dla ożywienia wiary Kościoła ostatnich wieków odegrał kult Serca Jezusowego. Na ich fundamencie opierają się różne wyrazy tego kultu i do nich się jakby odwołują.

Formy pobożności związane z królowaniem Jezusa, takie jak praktyka indywidualnego lub wspólnotowego poświęcania się Sercu Jezusa oraz intronizacja Serca Jezusa i Maryi w rodzinach i parafiach, których celem jest uroczyste wyrażenie decyzji o poddaniu osoby lub wspólnoty pod zbawcze panowanie Jezusa, należy zatem rozumieć jako oznaki żywej recepcji nauczania Magisterium Ecclesiae, które przez swoje wypowiedzi uznało autentyczność orędzia zawartego w prywatnych objawieniach św. Małgorzaty Marii Alacoque i je rozwinęło.[8]

Warto zwrócić uwagę na tę ścisłą zależność między prywatnymi objawieniami św. Małgorzaty M. Alacoque i ich orędziem, wypowiedziami Urzędu Nauczycielskiego Kościoła, a kościelną praxis pobożnościową. Można bowiem powiedzieć, że mamy w tym wypadku do czynienia z przykładem wzajemnego wpływu na siebie owych trzech elementów: objawień, rozumienia ich przez Magisterium i zastosowania obu w praktyce, i z powrotem – w świetle praxis następuje pogłębienie zrozumienia nauczania i samych objawień prywatnych. Zjawisko takiej wzajemnej zależności rozumienia myśli nazywamy kołem hermeneutycznym. W teologii zasada ta pomaga w zachowaniu tradycji kościelnej, służąc jednocześnie jej autentycznemu rozwojowi.

 

 

Wobec nowych zjawisk

Choć w Kościele Powszechnym, jak się zdaje, kult Serca Pana Jezusa jest zasadniczo dość jednorodny, to w Polsce przez ostatnie kilkadziesiąt lat następuje jego zróżnicowanie, polegające na odwoływaniu się do idei intronizacji Chrystusa Króla.

Inspiracją dla ruchów zabiegających o intronizację Chrystusa Króla jest osoba krakowskiej pielęgniarki i mistyczki, Służebnicy Bożej Rozalii Celakówny (1901-1944). Jej proces beatyfikacyjny na poziomie diecezjalnym został zakończony w 2007 r. Pod wpływem doświadczeń mistycznych i wizji Celakówna propagowała ideę intronizacji Chrystusa na Króla Polski. Obronę Polski i świata przed kataklizmem wojny miała zapewnić intronizacja Chrystusa na Króla Polski i Króla poszczególnych państw. W staraniach o tę intronizację wspierali R. Celakównę duszpasterze oraz o. Pius Przeździecki, jasnogórski generał ojców paulinów. Materiały dotyczące jej życia pieczołowicie zbierał o. Kazimierz Dobrzycki, również paulin.

Okres przedwojenny był zasadniczo czasem rezerwy ze strony hierarchii katolickiej w Polsce wobec objawień Celakówny. Po II wojnie światowej, w 1946 r., w Krakowie zostało erygowane przez kard. Sapiehę Dzieło Osobistego Poświęcenia się Najświętszemu Sercu Jezusa. W 1948 r. otrzymało ono aprobatę Stolicy Apostolskiej. Jednak wcześniej Biskupi polscy, stosownie do zachęt Papieży, dokonali kilkakrotnie aktu poświęcenia Narodu Sercu Pana Jezusa, m.in. w latach 1920, 1921 i w 1951 r.

Postać R. Celakówny i jej przesłanie wpisuje się w podwójną perspektywę: historii kultu Serca Jezusa i objawień św. Małgorzaty Marii Alacoque oraz nauczania o społecznym królowaniu Chrystusa, które zawarte jest w nauczaniu kilku papieży.[9]

 

Objawienia Służebnicy Bożej Celakówny do dziś mobilizują szerokie rzesze wiernych do intronizacji Chrystusa Króla  w rodzinach, parafiach i diecezjach. Stąd akcje na rzecz poświęcania się Sercu Jezusa oraz intronizacji Serca Jezusa są bardzo żywe w Polsce. Wiele parafii, a nawet diecezji w Polsce oddało się królowaniu Serca Jezusa. Duszpasterze odpowiadają w ten sposób na postulaty licznych wiernych, którzy pragną ofiarować Jezusowi to, co faktycznie do nich należy. Inicjatywy intronizacyjne wspierane są przez Radio Maryja, co sprzyja ich wzmacnianiu, zwłaszcza w niektórych środowiskach polskich, jak również poza granicami kraju. Ze względu na liczną polską emigrację w świecie, którą szacuje się na ok. 21 milionów Polaków (zatem 35% populacji żyje na obczyźnie), specyfika polskich form pobożności, również w odniesieniu do Serca Pana Jezusa, nie pozostaje bez wpływu na życie duchowe Kościołów w innych krajach.

 

 

Niebezpieczeństwo instrumentalizacji kultu

W ostatnich kilkunastu latach idea intronizacji niekiedy wykracza w Polsce coraz wyraźniej poza wymiar religijny i usiłuje mniej lub bardziej dosłownie objąć swoim wpływem obszary życia politycznego. Interpretuje się przy tym pewne teksty Celakówny w ten sposób, że intronizację rozumie się w sensie politycznym, a nawet teokratycznym. W tych przypadkach pobrzmiewa niebezpieczeństwo pojmowania intronizacji Chrystusa Króla jako aspektu pewnej akcji społecznej, której celem jest przejęcie władzy politycznej w imieniu Jezusa Chrystusa.[10] Dalekie reperkusje takiego myślenia można zauważyć tu i ówdzie wśród katolików polonijnych w różnych częściach świata. Przy ujmującej gorliwości religijnej wielu z tych środowisk trudno jednak nie zauważyć pewnego niezrozumienia doktryny kościelnej nt. intronizacji czy ofiarowania się Sercu Pana Jezusa wyrażonej w nauczaniu Kościoła. Bywa też, że pozostawia się wiernych bez koniecznej duszpasterskiej pomocy w sferze publicznego wyrażania wiary. Potwierdzeniem dla tego przypuszczenia mogą być rekolekcje przeprowadzone w 2008 r. w jednaj z wspólnot parafialnych w diecezji Oslo, po których dokonano intronizacji Chrystusa na Króla Polonii Norweskiej.[11]

 

 

Pomnik Chrystusa Króla

Przykładem działalności takich ruchów w Polsce może być bardzo żywa kilka lat temu idea budowy gigantycznego pomnika Chrystusa Króla w Tanowie, który ma liczyć 80 m wysokości i przewyższać nowojorską Statuę Wolności. Sam aspekt finansowy tego przedsięwzięcia budzi wiele zastrzeżeń (na razie zgromadzono podobno niewiele ponad 2 % potrzebnej sumy), a osoby gwarantujące zebranie całości bywają oceniane jako niewiarygodne.[12] Jednak bardziej niepokoją oczekiwania odnoszące się do skutku takiej akcji, jakim ma być ocalenie państwa. Wydaje się, że w tej perspektywie zapomina się o doświadczeniu polskim z XVIII wieku. Ogłoszenie Maryi „Królową Korony Państwa Polskiego” nie zagwarantowało doczesnej pomyślności państwa. Z pewnością miało natomiast istotny wpływ na postawy ludzkie, na zachowanie tożsamości narodowej i religijnej pokoleń Polaków okresu rozbiorów i później. Dobrze jest mieć na uwadze, że Kościół w swoim nauczaniu nie wiąże własnej przyszłości ze strukturą, jaką jest państwo ani też sam bezpośrednio nie zabezpiecza państwa przed destrukcją. Także sama Rozalia Celakówna wzywała wyraźnie do prymatu wewnętrznej i duchowej intronizacji nad intronizacją zewnętrzną i polityczną: „intronizacja wpierw musi być przeprowadzona w każdej duszy z osobna. Bez tej intronizacji wszelka inna byłaby bez znaczenia”.[13]

Ściśle polityczna działalność wielu osób zaangażowanych w budowę tarnowskiego pomnika, także wśród Polonii, skłania do przypuszczeń, że również cała akcja intronizacyjna w wydaniu politycznym bardzo daleko odbiega od pierwotnej idei poświęcenia Sercu Jezusowemu, a jej celem zdaje się być chęć zaistnienia niektórych osób i organizacji na scenie politycznej i społecznej. Fakty te każą postawić pytanie o związek tak rozumianego ruchu intronizacyjnego z celami zaangażowanych w nim organizacji i stowarzyszeń. Cele te, jak się zdaje, są bardziej ekonomiczne, polityczne i społeczne, niż religijne. Wobec mnożących się pytań o motywy akcji intronizacyjnych przy Konferencji Episkopatu Polski od 2004 r. działa specjalny zespół studyjny,[14] który analizuje charakter aktywności ruchów intronizacyjnych.

 

 

Potrzeba pogłębionego objaśnienia relacji między poświęceniem a intronizacją

Tak osobliwie rozumianej akcji intronizacyjnej towarzyszy często silny krytycyzm wobec wszystkich, którzy dystansują się od idei intronizacji Jezusa jako Króla. Krytycyzm ten dosięga też wielu księży i niektórych biskupów, których ocenia się jako ulegających wpływom masonerii. Nota bene intronizacji powinny dokonać najwyższe władze państwowe.

 

Politycznie zabarwione rozumienie intronizacji Chrystusa musi budzić wątpliwości co do zgodności z duchem nauczania wspomnianych wyżej Papieży i zdaje się również nie sprzyjać dalszemu postępowi procesu beatyfikacyjnego Rozalii Celakówny. Pod znakiem zapytania staje też owa akcja w zestawieniu z nauką Soboru Watykańskiego II nt. „słusznej autonomii rzeczy ziemskich”.[15] Jednak promocję takiej „politycznej” intronizacji trudno przede wszystkim pogodzić ze słowami Pana Jezusa, który mówi, że królestwo Jego nie jest z tego świata (por. J 18,36) oraz z napisem na Krzyżu (J 19,20), obwieszczającym, potwierdzającym i komentującym sposób Jego królowania, z Krzyża właśnie.

 

Refleksja powyższa może pomóc duszpasterzom w podejmowaniu decyzji o zaangażowaniu – lub nie – w akcje, których celem jest intronizacja Chrystusa Króla, różniąca się od tradycyjnie rozumianej intronizacji Najświętszych Serc Jezusa i Maryi. Idea intronizacji uległa bowiem w ostatnich kilkunastu/dziesięciu latach daleko idącemu zróżnicowaniu i jej treść i cel w znacznej mierze zależą od środowisk, które ją propagują. A nie są to jedynie, jak bywało kiedyś, jednorodne środowiska kościelnie, zwykle dobrze przygotowane teologicznie, wierne tradycyjnej nauce Magisterium Ecclesiae. Tego zróżnicowania duszpasterz, jako pierwszy strażnik wiary, nie może przeoczyć.

[1] Por. Pius XII, Encyklika Haurietis aquas, IV, a.

[2] Leon XIII, Encyklika Annum sacrum. Czytamy tam: „Ten bowiem, który jest Jednorodzonym Synem Boga i Ojca i posiada jedną z Nim naturę, będąc ‘odblaskiem chwały  i odbiciem istoty Jego’, z konieczności musi też mieć wszystko inne wspólne z Ojcem, a więc i najwyższą władzę nad całą rzeczywistością stworzoną (nr 2).

[3] Tamże, „Chrystus jest władcą nie tylko na mocy praw wynikających z natury rzeczy jako Jednorodzony Syn Boga. On również te prawa do władania nabył przez to, że wyrwał nas ‘spod władzy ciemności’ i ‘wydał samego siebie na okup za wszystkich’. W ten sposób ‘ludem nabytym’ dla Niego są nie tylko katolicy i ci wszyscy, którzy przyjęli chrzest, lecz każdy poszczególny człowiek i cała społeczność ludzka” (nr 2).

[4] Tamże, nr 2. Myśl tę podejmuje także Jan Paweł II w Liście do abp. Louis-Marie Billé, Arcybiskupa Lyonu, Przewodniczącego Konferencji Episkopatu Francji z dn. 4.06.1999 r. zatytułowanym Pielęgnujcie Kult Najświętszego Serca Pana Jezusa, (nr 3).

[5] Por. Leon XIII, dz. cyt., „Władzę zaś swoją i panowanie nad ludźmi wykonuje Chrystus Pan poprzez prawdę, sprawiedliwość, szczególnie zaś miłość” (nr 2). Por. także Pius XI, Quas primas: „Jednakowoż królestwo to jest przede wszystkim duchowe i odnosi się głównie do rzeczy duchowych…”. Encyklika nie ma numeracji, ułatwiającej poruszanie się po tekście.

[6] Jan Paweł II, List do abp. Louis-Marie Billé, dz. cyt. List został napisany z okazji „gdy liczni pielgrzymi przygotowują się do obchodów w Paray-le-Monial uroczystości Najświętszego Serca Pana Jezusa oraz rocznicy poświęcenia Mu rodzaju ludzkiego…” (nr 1), gdyż „Kościół nieustannie kontempluje miłość Bożą” (nr 3) oraz „gdy zbliża się trzecie tysiąclecie…, abyśmy pomagali innym poznać i kochać Zbawiciela…” (nr 4). Przypomina też, że w dniu 13. 05. 1982 r. Maryi zawierzył „ludy i narody” (nr 5).

[7] Tenże, Bóg objawia swą miłość w Sercu Chrystusa. Orędzie na stulecie poświęcenia ludzkości Najświętszemu Sercu Pana Jezusa, Warszawa, 11 czerwca 1999 r. W orędziu tym Papież przypomina, że „w odpowiedzi na grzech, Bóg nie umniejsza swojej miłości, ale rozszerza ją w geście miłosierdzia, który przejawia się w inicjatywie odkupienia” (nr 2).

[8] Warto zauważyć, że w ideę powierzenia się Bogu wpisują się również inne wydarzenia religijne. Objawienia św. Katarzyny Labouré, w paryskiej kaplicy przy Rue du Bac w XIX w., objawienia fatimskie z początku XX w.

[9] Podajmy dla ilustracji dwa fragmenty Encykliki Piusa XI Quas primas: „Niech więc nie odmawiają władcy państw publicznej czci i posłuszeństwa królującemu Chrystusowi, lecz niech ten obowiązek spełnią sami i wraz z ludem swoim, jeśli pragną powagę swą nienaruszoną utrzymać i przyczynić się do pomnożenia szczęścia swej ojczyzny”.  (…) „Przeto, jeśliby kiedy ludzie prywatnie i publicznie uznali nad sobą władzę królewską Chrystusa, wówczas spłynęłyby na całe społeczeństwo niesłychane dobrodziejstwa, jak należyta wolność, jak porządek i uspokojenie, jak zgoda i pokój”. Na marginesie tej ilustracji warto zauważyć, że orędzie odzwierciedlające w encyklice ówczesny stan świadomości wiary Kościoła jest ważnym etapem w kształtowaniu się doktryny, nad którą systematyczną refleksję prowadzi m. in. katolicka nauka społeczna. Analizując dokumenty Urzędu Nauczycielskiego Kościoła warto mieć na uwadze, że wszystkim im należy się zawsze uwaga i szacunek, jednak nie wszystkie one posiadają tę samą wagę doktrynalną i moc wiążącą dla wiernych, zwłaszcza, gdy w dokumencie nie ma wyraźnie mowy o tej mocy.

[10] „Bezpośrednio po wygraniu wyborów 2005 i odzyskaniu suwerenności dokonamy intronizacji Chrystusa na Króla naszych serc i przystąpimy do odbudowy Polski. Naszym celem będzie zbudowanie państwa przyjaznego ludziom, państwa opartego na zasadach sprawiedliwości i solidaryzmu społecznego… „ J. Rusin, Misja dziejowa Polski w świetle idei intronizacyjnej objawionej Służebnicy Bożej Rozalii Celakównie oraz objawień przekazanych charyzmatyczce Annie, „Samorządna Polska” (czerwiec) – biuletyn, wydanie specjalne, Kraków 2004, s. 32.

W 2007 r. Ruch Obrony Rzeczypospolitej „Samorządna Polska” promuje inicjatywę obywatelską zmierzającą do przeprowadzenia ogólnokrajowego referendum w sprawie nadania Panu Jezusowi przez Sejm RP tytułu „Jezus Król Polski” oraz w sprawie zmiany godła państwowego, http://www.dakowski.pl

[11] Kulas B., Pod panowanie Chrystusa, „Aspekt Polski” 150 (kwiecień 2010) s. 9.

[12] Literatura na temat idei budowy pomnika jest dość obszerna. Np. Śledzianowski J., Pomnik marzeń w Kielcach, Kielce 2001.

[13] Myśl ta harmonizuje z nauką Encykliki Leona XIII Annum sacrum: „Co więcej,[Jezus] nie tylko nie wzbrania się przyjąć, ale wręcz żąda i prosi: ‘Synu, daj mi serce swoje’. Możemy Mu zatem sprawić przyjemność ofiarą naszej woli i poruszeń serca” (p. 2).

[14] Konferencja Episkopatu Polski. „Informator” 2010, s. 122.

[15] Por. KDK 36. Może też z tego powodu wielu zwolenników tak rozumianej intronizacji sympatyzuje z ruchami kwestionującymi uchwały ostatniego soboru.


Wersja angielska / English version


Lucjan Skolik

 

 

A Question of Consecration and Enthronisation.

On the changing understanding of the substance and purpose of the cult of the Sacred Heart of Jesus

 

 

Brief historical outline

 

The cult of the Sacred Heart of Jesus in the Catholic Church is rather well known. Its beginnings date back to the liturgy of the Holy Wounds and the Passion of Christ.[1] After the visions of Saint Margaret Mary Alacoque in the 17th century, the cult has witnessed a systematic growth. Successive Popes supported the cult’s promotion, starting with Pope Innocent XI, who was the Saint’s contemporary and who played a very important role in its dynamic and harmonious development.

The Act of Consecration of the Human Race to the Sacred Heart of Jesus performed by Pope Leo XIII on June 11, 1899, was one form of this cult. Sometime earlier in his encyclical Annum sacrum of May 25 of the same year, the Pope justified the need to consecrate the human race to the Sacred Heart of Jesus adding an endearing personal note of gratitude to the Sacred Heart of Jesus for his recovery from illness.

The consecration of the human race to the Sacred Heart of Jesus was a response to numerous demands that had been addressed to Pope Pius IX over 25 years. In light of the encyclical, the motive of consecration is the need for the faithful to reciprocate God’s love for His creation, especially for man. Another evidence of consecration is the heightened awareness among the believers that Jesus Christ, who as God’s Son necessarily has everything in common with the Father – the Lord and Ruler of all creation,[2] and as our Redeemer for the price of His Blood “has gained” sovereign power over all things.[3]

 

 

Dedication to the Sacred Heart of Jesus

The idea of consecration, dedication to the Sacred Heart of Jesus, is a clear and unequivocal symbol of the entire love of God,[4] and has therefore from the very beginning  been closely connected with the recognition of God’s sovereign power over all things. This sovereign power is, however, exercised by Jesus Christ, the Son of God, in a truly Divine manner, totally unlike that of man’s.[5]

In 1925, Pope Pius XI proclaimed in his encyclical Quas primas the need to renew each year this act of consecration of the human race to the Sacred Heart of Jesus, performed by Leo XIII, while in his encyclical Miserentissimus Redemptor of 1928, he drew the attention of the faithful to their obligation to make amends to the Sacred Heart for sins. In his encyclical Haurietis aquas of 1956 Pope Pius XII presented extensive theological grounds for the cult of the Sacred Heart of Jesus, recalling the teachings of his predecessors on this subject.

During our times, on the centennial of Pope Leo XIII’s encyclical, Pope John Paul II addressed a letter to the Chairman of the French Bishops’ Conference Cultivate the Cult of the Sacred Heart of Jesus[6] and a message to the entire Church God reveals His love in the Most Sacred Heart of Jesus.[7]

 

All these documents unequivocally confirm the important role played by the cult of the Sacred Heart of Jesus in reviving the Church’s faith over the past centuries. Different forms of expression of this cult are founded on them and, in a way, invoke them.

Forms of piety relating to the rule of Jesus Christ, such as the practice of individual or communal consecration to the Sacred Heart of Jesus and the enthronement of the Sacred Heart of Jesus and Mary in families and parishes, which is an act of consecration by a person or a community to the redemptive power of Jesus Christ, should therefore be understood to represent signs of vivid reception of the teachings of Magisterium Ecclesiae, which through its pronouncements has recognized the authenticity of the message transpiring from private revelations of St. Margaret Mary Alacoque and has developed it.[8]

 

Let us note this close relation between the personal revelations of St. Margaret M. Alacoque and their message, the pronouncements of the magisterium of the Church and the Church’s devotional praxis. We can say that in this case we are witnessing an interrelated influence of three elements: revelations, their understanding by the Magisterium and their practical application, and in reverse order: in light of praxis the understanding of teachings and private revelations becomes more profound. The phenomenon of interdependence of understanding of thoughts is called a hermeneutic circle. In theology, this rule helps to preserve the Church tradition and contributes to its genuine development.

 

Confronted by new phenomena

Although it appears that in the Universal Church the cult of the Sacred Heart of Jesus is basically rather uniform, during the past decades Poland has seen its differentiation, as seen in callings for the enthronement of Christ the King.

Movements striving for the enthronement of Christ the King find their inspiration in the person of a nurse and mystic from Kraków, the Servant of God Rosalie Celakowna (1901-1944). Her beatification process was completed on the diocesan level in 2007. Celakowna propagated the idea of enthronement of Christ as the King of Poland inspired by her mystical experiences and visions. Enthronement of Christ as the King of Poland and the King of other states was supposed to assure protection of Poland and the world against the cataclysm of war. She was supported in her efforts to enthrone Christ as King of Poland by priests and Father Pius Przezdziecki, the general of the Pauline Order of the Shrine of Our Lady at Jasna Góra in Częstochowa. Another Pauline Father Kazimierz Dobrzycki painstakingly collected materials about her life.

 

Before World War II, the Catholic Church’s hierarchy treated Celakowna’s revelations with reserve.  After the war in 1946, Cardinal Sapieha erected The Work of Personal Consecration to the Sacred Heart of Jesus. In 1948, it obtained the approval of the Holy See. However, before that Polish bishops, encouraged by Popes, consecrated the Nation to the Sacred Heart of Jesus several times in 1920, 1921 and in 1951.

Rosalie Celakowna and her message are inscribed in a double perspective: the history of the cult of the Sacred Heart of Jesus and the revelations of St. Margaret Mary Alacoque, on the one hand and the teachings about the public rule of Christ found in the teachings of many Popes, on the other.[9]

 

Still to this day, the revelations of the Servant of God Celakowna mobilize large groups of faithful to enthrone Christ the King in families, parishes and dioceses. Hence, campaigns to consecrate oneself to the Sacred Heart of Jesus and to enthrone the Sacred Heart of Jesus are very much alive in Poland. Many parishes, even dioceses in Poland consecrated themselves to the rule of the Sacred Heart of Jesus. This has been the response of many priests to the postulates voiced by many faithful who wish to offer to Jesus Christ something, which actually belongs to them. The Catholic radio station Radio Maryja supports enthronement initiatives and thus enhances them, especially in some communities in Poland and abroad. The special nature of Polish forms of devotion, also in relation to the Sacred Heart of Jesus has a bearing also on the spiritual life of Churches in other countries, where 21 million Poles are estimated to live (hence 35% of the Poles live outside of Poland).

 

The risk of instrumentalization of the cult

 

Over more than a decade, the idea of enthronement at times has visibly gone beyond the religious dimension and in a more or less literal sense has tried to influence political life. Certain texts written by Celakowna have been interpreted in a way that enthronement is understood in a political sense, even theocratic. Such interpretations carry the risk that enthronement of Jesus the King will be understood as an aspect of a social campaign, the aim of which is to assume political power in the name of Jesus Christ.[10]   Distant repercussions of this way of thinking can be heard in different parts of the world where Polish Catholics live. Granting the appealing religious zeal seen in many such communities, it is hard not to notice that the Church doctrine on enthronement of or consecration to the Sacred Heart of Jesus as expressed in Church teachings has sometimes been misunderstood. Believers are sometimes left without the necessary pastoral assistance in the sphere of public expression of their faith. Take, for example, the retreats organized in 2008 in one of the parish communities in the Oslo diocese, after which Jesus Christ was enthroned as the King of the Polish Diaspora in Norway.[11]

 

Monument to Christ the King

The idea very much alive several years ago to build a gigantic monument to Christ the King in Tarnów which is supposed to be 80m high, higher than the Statute of Liberty, is an example of such activities of these movements in Poland. The financial aspect alone of this project raises many concerns (so far a little over 2% of the needed money has been raised) and the persons who guarantee raising the whole amount are by some regarded as unreliable.[12] However, the expectations as to the effect of campaign, namely the salvation of the Polish state are even more concerning. From this perspective, it appears that the Polish experience of the XVIII century has been forgotten. The proclamation of Virgin Mary the “Queen of the Crown of the Polish State” did not guarantee earthly prosperity to the Polish state. It would be well to remember that the Church in its teachings does not bind its own future to a structure like the state and it also does not directly protect the state against destruction. Also Rosalie Celakowna appealed clearly to the primacy of internal and spiritual enthronement over an external and political one: “in the first place, enthronement has to be carried out in every soul individually. Without this particular enthronement other enthronements are meaningless”.[13]

The strictly political activity of many people engaged in building the monument in Tarnów, also among the Polish diaspora, leads us to believe that the entire enthronement campaign which has taken on a political meaning would depart quite substantially from the original idea of consecration to the Sacred Heart of Jesus and its objective seems to be the wish of some people and organizations to make their name in politics and public affairs. These facts prompt us to ask a question about the relation between the enthronement movement understood in such way with the goals of organizations and associations involved in it. It appears that these goals are more economic, political and social than religious. In view of the growing number of questions about the motives of the enthronement campaigns, the Polish Bishops’ Conference set up a special study group,[14] which analyzes the nature of movements advocating enthronement.

 

The need for profound clarification of the relation existing between consecration and enthronement

Enthronement understood in this particular way is often accompanied by strong criticism of all those who distance themselves from the idea of enthronement of Jesus the King. This criticism is also directed at priests and some bishops, who are regarded as yielding to the influence of Freemasonry. Please note that enthronement should be performed by the highest state authorities.

 

Politically slanted understanding of enthronement of Jesus Christ must raise doubts about its compliance with the spirit of the teachings of the Popes mentioned here and seems also not to benefit further progress of the beatification process of Rosalie Celakowna. Such campaign can also be questioned in relation to the teachings of the Second Vatican Council on “the right autonomy of earthly affairs”.[15] More importantly, the promotion of such “political” enthronement would be hard to reconcile with the words of Jesus Christ, who says: my Kingdom is not of this world (cf. John 18:36) and the inscription on the Cross (John 19:20), proclaiming, confirming and commenting the manner of His rule, which is indeed from the Cross.

The above reflection can help priests make decisions about whether to get involved in campaigns whose goal is the enthronement of Christ the King, departing from the traditionally understood enthronement of the Sacred Hears of Jesus and Mary. The idea of enthronement has undergone far-reaching differentiation over the last decade and its substance and purpose to a large extent depend on the communities that propagate it. These Church communities are not uniform as they once used to be, when they were usually well theologically prepared, faithful to the traditional teachings of Magisterium Ecclesiae. The minister, who is the first guardian of faith, should not overlook this differentiation.

 

[1] Cf. Pius XII, Encyclical Haurietis aquas, IV, a.

[2] Leo XIII, Encyclical Annum sacrum. It reads: „For He who is the Only-begotten Son of God the Father, having the same substance with Him and being the brightness of His glory and the figure of His substance (Hebrews i., 3) necessarily has everything in common with the Father, and therefore sovereign power over all things. (no.2).

[3] Ibid.” Christ reigns not only by natural right as the Son of God, but also by a right that He has acquired. For He it was who snatched us „from the power of darkness” (Colossians i., 13), and „gave Himself for the redemption of all” (I Timothy ii., 6). Therefore not only Catholics, and those who have duly received Christian baptism, but also all men, individually and collectively, have become to Him „a purchased people” (no.2).

[4] Ibid, no.2. This idea was also taken up by John Paul II in his Letter to Archbishop Louis-Marie Billé, the Archbishop of Lyon, Chairman of the French Bishop’s Conference dated June 4, 1999, entitled Cultivate the Cult of the Sacred Heart of Jesus (no.3).

[5] Cf. Leo XIII op. cit. ”This sovereign power of Christ over men is exercised by truth, justice, and above all, by charity. (no.2). C.f. also Pius XI, Quas primas:

[6] John Paul II, Letter to Archbishop Louis-Marie Billé, op. cit. The letter was written on the occasion “when numerous pilgrims are preparing to celebrate in Paray-le-Monial the feast of the Sacred Heart of Jesus and the anniversary of consecration of the human race to Him…” (no.1), because “the Church unwaveringly contemplates God’s love” (no.3) and “as the Third Millennium approaches, … so that we could help others know and love the Redeemer…” (no.4). He also recalls that on May 13, 1982, he entrusted to St. Mary “peoples and nations” (no. 5).

 

[7] Op. cit., God reveals His love in the Most Sacred Heart of Jesus Warsaw, June 11, 1999. In his message, the Pope recalls that “in response to sin, God does not belittle His love, but extends it a gesture of mercy, which manifests itself in the initiative of redemption” (no.2).

[8] It should be noted that the idea of consecration to God has been followed by other religious events. The revelation of St. Catherine Labouré in a Paris chapel at Rue du Bac in the 19th cent., and the Fatima revelations in early 20th cent.

[9] To illustrate this point, let us refer to two fragments of the Encyclical of Pius XI Quas primas: “ If, therefore, the rulers of nations wish to preserve their authority, to promote and increase the prosperity of their countries, they will not neglect the public duty of reverence and obedience to the rule of Christ” (…) “When once men recognize, both in private and in public life, that Christ is King, society will at last receive the great blessings of real liberty, well-ordered discipline, peace and harmony”. On the margins of this illustration, we note that the message reflecting in the encyclical the then state of awareness of the Church’s faith is an important stage of development of the doctrine, which has been the subject of systematic reflection in Catholic social teaching. In analyzing the documents of the magisterium of the Church, we should bear in mind that all of them always merit attention and respect, but not all of them carry the same doctrinal weight and binding force for the faithful, especially if a document does not directly invoke this force.

[10] „Right after election victory in 2005 and regained sovereignty we will enthrone Christ as the King of our hearts and we will proceed to rebuild Poland. Our goal will be to build a state friendly to people, a state based on the rule of justice and social solidarity… “J. Rusin. Misja dziejowa Polski w świetle idei intronizacyjnej objawionej Służebnicy Bożej Rozalii Celakównie oraz objawień przekazanych charyzmatyczce Annie, (Poland’s historical mission in light of the idea of enthronement revealed to the Servant of God Rosalie Celakowna and the revelations entrusted to Anna, a charismatic. “Samorządna Polska’ (June) – bulletin, special edition, Kraków 2004, p. 32.

[11] Kulas B., Pod panowaniem Chrystusa, (Under Jessus Christ’s Reign), „Aspekt Polski” 150 (April 2010) p. 9

[12] There exists quite extensive literature dealing with the idea of building the monument. E.G. Śledzianowski J., Pomik marzeń w Kielcach (A monument of dreams), Kielce 2001.

 

[13] This thought is in line with the teachings of Encyclical of Leo XIII Annum sacrum: He in no way objects to our giving and consecrating to Him what is already His, as if it were really our own; nay, far from refusing such an offering, He positively desires it and asks for it: „My son, give me thy heart.”. (p.2).

[14] Polish Bishops’ Conference. “Informator” 2010, p. 122.

.

[15] Cf. PCC 36.Perhaps this is also the reason why many advocates of enthronement understood in this way sympathize with movements that question the resolutions of the last Vatican Council